Ηλίας Προβόπουλος, 12/2/2026 - 08:55 facebook twitter linkedin Κάτω από την ελιά Ηλίας Προβόπουλος, 12/2/2026 facebook twitter linkedin Στον καιρό της προληπτικής στείρωσης, της διαχείρισης και της υγειονομικής τάξης στα δεσποζόμενα κατοικίδια (pet), τάξης που προωθείται συστηματικά να επιβληθεί σε κάθε πλάσμα, η εικόνα μιας γάτας σε οίστρο θυμίζει κάτι που η βιολογία ακόμα υποστηρίζει: ότι το σώμα έχει και αυτή την ανάγκη. Κι ακόμα ότι η φύση δεν είναι μόνο τρυφερότητα αλλά περικλείει και ένταση, διεκδίκηση, ανταγωνισμό. Η σειρά φωτογραφιών του φίλου φωτογράφου από το Μεσολόγγι Νίκου Παπαλέξη μοιάζει απλή: τρεις γάτοι κάτω από μια ελιά και μια γάτα επάνω στο κλαδί. Κι όμως, η απλότητα είναι απατηλή. Αυτό που βλέπουμε είναι μια σκηνή αρχέγονη, γραμμένη στη μοίρα όλων των πλασμάτων. Ένα μικρό ερωτικό θέατρο όπου τίποτε δεν είναι χυδαίο και τίποτε δεν είναι εξωραϊσμένο. Είναι καθαρό ένστικτο σε πλήρη διαφάνεια. Δεν βλέπουμε μάχη απ’ αυτές που γίνονται αυτή την εποχή που ζευγαρώνουν οι γάτες. Βλέπουμε προσμονή. Κάτω από την ελιά δεν επικρατεί ένταση αλλά μια ιδιότυπη τάξη και αναπτύσσεται μια ιεραρχία που δεν επιβάλλεται με νόμο αλλά διαμορφώνεται από πείρα, ισχύ και δοκιμασία από ανάλογες περιστάσεις. Ο μεγαλύτερος, ο ισχυρότερος, εκείνος που έχει ήδη επιβιώσει από άλλους χειμώνες, κρατά δεσπόζουσα θέση. Οι νεότεροι γάτοι περιμένουν, μετρούν, υπολογίζουν. Στον κόσμο των γάτων η ανάδειξη δεν είναι δικαίωμα· είναι αποτέλεσμα. Κάποιος μπορεί να μη διακριθεί ποτέ όσο ο «μεγάλος» παραμένει παρών. Η διαδοχή δεν είναι υπόσχεση, είναι στιγμή και έρχεται μόνο όταν για κάποιο λόγο αδειάσει ο χώρος. Κι όμως, όσο κι αν οι αρσενικοί μετρούν ισχύ και εμπειρία, το κέντρο της σκηνής δεν είναι εκεί. Είναι επάνω στο κλαδί όπου έχει ανέβει η θελκτική θηλυκή και η οποία δεν είναι τρόπαιο ούτε έπαθλο σύγκρουσης. Είναι ο άξονας της απόφασης. Οι πολλοί μπορεί να την τριγυρίζουν, να επιδεικνύονται, να διεκδικούν· στο τέλος όμως η πράξη θα συμβεί μόνο με εκείνον που εκείνη θα αποδεχθεί. Η ιεραρχία των αρσενικών ρυθμίζει μεν την πρόσβαση αλλά η επιλογή ανήκει μόνο σε εκείνη. Ο αστικός χώρος, όπως το ξέρουμε όλοι πια, δεν αγαπά το άγριο και το ανέχεται μόνο όταν μπορεί να το ρυθμίσει. Το θέλει ελεγχόμενο, ονοματισμένο, καταγεγραμμένο. Δήμοι, σύλλογοι, κτηνιατρική πρακτική, ακόμη και μια ολόκληρη αγορά που ζει γύρω από τα κατοικίδια, κινούνται — συχνά με καλή πρόθεση — προς την κατεύθυνση της διαχείρισης. Και πράγματι, η διαχείριση λύνει προβλήματα. Όμως μαζί με το πρόβλημα, συχνά εξαφανίζεται και η ορατότητα του κύκλου. Κάτω από μια ελιά, για λίγες μέρες τον χρόνο, η βιολογία θυμίζει πως υπάρχει κάτι που δεν εξημερώνεται πλήρως. Κάτι που δεν χωρά απολύτως σε πρόγραμμα, σε οδηγία, σε φόρμα αλλά υπενθυμίζει ότι ο κύκλος της αναπαραγωγής στις γάτες, για λόγους που έχει οργανώσει η Φύση, ανοίγει κάθε Γενάρη, άντε και λίγο Φλεβάρη. Την όμορφη γάτα δεν ξέρουμε ποιος από τους τρεις επίσης περιποιημένους γάτους την κέρδισε. Ίσως κανείς. Ίσως όλοι. Αυτό που μένει είναι η εικόνα της ζωής σε πλήρη λειτουργία. Και όσο κι αν έχουμε μάθει να τη ρυθμίζουμε, αυτή η λειτουργία δεν είναι πρόβλημα. Είναι υγεία και πάνω σε αυτή στηρίζεται η ζωή… Στη θέση της απόφασης. Ο χρόνος ανήκει σ’ εκείνη. Τρεις κάτω, μία επάνω. Οι έρωτες θέλουν και ανταγωνισμό. Ιεραρχία χωρίς λόγια. Πείρα και ισχύς. Ο νεότερος περιμένει. Η στιγμή δεν χαρίζεται. Η επιλογή δεν επιβάλλεται. Αποδέχεται το αποτέλεσμα. Η ελιά σαν σκηνικό. Η ζωή σε πλήρη λειτουργία. Ακολουθήστε το Nextdeal.gr στο Google News .
Η Λίμνη των Κύκνων - ένα έργο που έμεινε Καθώς η ιστορία προχωρά με ιλιγγιώδη ταχύτητα, στον ίδιο ρυθμό το παρελθόν αρχειοθετείται σε επετείους που άλλες περνούν σαν τυπικές... Ηλίας Προβόπουλος, 20/02/2026 - 08:56
Παγκόσμια Ημέρα Κοινωνικής Δικαιοσύνης Η 20ή Φεβρουαρίου έχει οριστεί από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών ως Παγκόσμια Ημέρα Κοινωνικής Δικαιοσύνης. Η καθιέρωση της... Ηλίας Προβόπουλος, 20/02/2026 - 08:40
Το γεφύρι χαίρεται τον φουσκωμένο ποταμό… Τα έχει αυτά ο καιρός όταν δείχνει την δύναμή του. Άλλοι χαίρονται για ότι συμβαίνει κι άλλοι μετράνε λάσπη στα... Ηλίας Προβόπουλος, 19/02/2026 - 09:00
Δέκα χρόνια χωρίς τον Umberto Eco Δέκα χρόνια από τον θάνατό του μεγάλου στοχαστή της εποχής μας και η πιο αιχμηρή του φράση εξακολουθεί να προκαλεί:... Ηλίας Προβόπουλος, 19/02/2026 - 08:55
Αγία Φιλοθέη: Αγιότητα και κοινωνικό δίκτυο στην οθωμανική Αθήνα Η οθωμανική Αθήνα του 16ου αιώνα δεν ήταν η εξιδανικευμένη σκηνή των περιηγητών ούτε η ερειπωμένη σκιά της κλασικής αρχαιότητας.... Ηλίας Προβόπουλος, 19/02/2026 - 08:30
Έφυγε ο Τζέσι Τζάκσον, ο ιεροκήρυκας της «Ουράνιας Συμμαχίας» Υπάρχουν μορφές που στην Ελλάδα έμειναν στη σκιά άλλων, πιο εμβληματικών ονομάτων. Ο Τζέσυ Τζάκσον (1941 – 2026) είναι μία... Ηλίας Προβόπουλος, 18/02/2026 - 12:54