Στις 7 το απόγευμα της Τρίτης 23 Ιανουαρίου 1973, ο Αλέξανδρος Ωνάσης αφήνει την τελευταία του πνοή στο ΚΑΤ, σε ηλικία μόλις 25 ετών. Η είδηση του θανάτου του διαδίδεται αστραπιαία και συγκλονίζει την Ελλάδα και τον διεθνή Τύπο. Ο μοναχογιός του Αριστοτέλη Ωνάση, προορισμένος —στα μάτια πολλών— να συνεχίσει μια από τις ισχυρότερες οικονομικές αυτοκρατορίες του 20ού αιώνα, δεν θα προλάβει ποτέ να ζήσει έξω από τη σκιά του ονόματός του.

Το χρονικό του ατυχήματος και το Ίδρυμα Ωνάση

Τη Δευτέρα 22 Ιανουαρίου 1973, ο Αλέξανδρος πιλοτάρει ένα αμφίβιο αεροσκάφος Piaggio P.136 στο αεροδρόμιο του Ελληνικού. Λίγα μόλις δευτερόλεπτα μετά την απογείωση, το αεροπλάνο χάνει ύψος και συντρίβεται. Ο ίδιος τραυματίζεται βαρύτατα, ενώ οι δύο συνεπιβάτες του ελαφρότερα. Μεταφέρεται εσπευσμένα στο ΚΑΤ, όπου οι γιατροί δίνουν μάχη επί ώρες. Παρά τις προσπάθειες, ο Αλέξανδρος υποκύπτει στα τραύματά του την επόμενη ημέρα.

Οι επίσημες έρευνες αποδίδουν το δυστύχημα σε συνδυασμό τεχνικών παραγόντων και ανθρώπινου λάθους. Το αεροσκάφος θεωρείται αξιόπιστο, ωστόσο το συμβάν δεν θα πάψει ποτέ να αφήνει αναπάντητα ερωτήματα.

Η αιφνίδια απώλεια, το τεράστιο οικονομικό διακύβευμα και το διεθνές αποτύπωμα της οικογένειας Ωνάση γεννούν σχεδόν αμέσως θεωρίες συνωμοσίας. Υποψίες για δολιοφθορά, αμφισβήτηση πορισμάτων, ακόμη και σενάρια γεωπολιτικών παρεμβάσεων θα κυκλοφορήσουν για χρόνια.

Καμία από αυτές τις θεωρίες δεν αποδείχθηκε ποτέ. Όμως η ιστορία του Αλέξανδρου Ωνάση ανήκει σε εκείνες που δεν κλείνουν εύκολα· όχι γιατί κρύβουν απαραίτητα κάτι σκοτεινό, αλλά γιατί το τραγικό τους τέλος αντιστέκεται στη λογική της απλής εξήγησης.

Ο θάνατος του Αλέξανδρου σημαδεύει βαθιά τον Αριστοτέλη Ωνάση. Δύο χρόνια αργότερα, το 1975, ιδρύεται το Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης. Η απώλεια μετασχηματίζεται σε μακρόπνοο κοινωνικό και πολιτιστικό έργο: υποτροφίες, εκπαιδευτικά προγράμματα, πολιτιστικές παρεμβάσεις και διεθνείς δράσεις που συνεχίζονται μέχρι σήμερα. Έτσι, το όνομα του Αλέξανδρου παύει να συνδέεται αποκλειστικά με τον θάνατο και αποκτά διάρκεια μέσα από τη γνώση, την παιδεία και τον πολιτισμό.

- Ο Αλέξανδρος Ωνάσης έζησε λίγο, αλλά έζησε «βαριά». Όχι από εμπειρίες, αλλά από προσδοκίες. Ο θάνατός του πάγωσε ένα μέλλον που όλοι υπέθεταν, χωρίς ποτέ να ξέρουν αν εκείνος το επιθυμούσε πραγματικά.

Ίσως γι’ αυτό η μνήμη του επιμένει. Όχι ως θρύλος ή μυστήριο, αλλά ως υπενθύμιση ότι πίσω από τα μεγάλα ονόματα υπάρχουν εύθραυστες ζωές — και ότι μερικές φορές η συνέχεια γράφεται όχι από εκείνους που έφυγαν, αλλά από το κενό που άφησαν.

Ο Αλέξανδρος Ωνάσης σε νεαρή ηλικία. Ένα πρόσωπο που έμοιαζε ήδη προορισμένο, πριν ακόμη προλάβει να επιλέξει.

Αλέξανδρος και Αριστοτέλης Ωνάσης. Μια σχέση πατέρα και γιου, αλλά και μια σκυταλοδρομία προσδοκιών που δεν ολοκληρώθηκε ποτέ.