Αφορμή για το παρόν άρθρο είναι το γεγονός πως παρατηρείται να κυκλοφορούν στην αγορά Ασφαλιστήρια με όρους που δεν αποδίδουν το πραγματικό νόημα της κάλυψης Επαγγελματικής Ευθύνης, η οποία μάλιστα συχνά συγχέεται με τη Γενική Αστική Ευθύνη. Αποτέλεσμα, σε συνδυασμό με άγνοια κάποιων ειδικών ασφαλιστικών εννοιών, να δημιουργείται σύγχυση και μερικές φορές ακόμη και ζήτημα αθέμητου ανταγωνισμού. Επιπλέον, καλλιεργείται το ενδεχόμενο αμφισβήτησης της αξιοπιστίας της Ιδιωτικής Ασφάλισης στις περιπτώσεις όπου κάποια σοβαρή αξίωση αποζημίωσης δεν ικανοποιείται λόγω κάποιου ειδικού όρου του Ασφαλιστηρίου, ο οποίος δεν διατυπώθηκε σωστά και η ερμηνεία του δεν συνάδει την ευρύτερη ευρωπαϊκή πρακτική και τη σχετική νομολογία. Αποτέλεσμα, να ενισχύεται η γνωστή απαξιωτική άποψη πως οι Ασφαλιστικές Εταιρείες κοροϊδεύουν και δεν αποζημιώνουν επικαλούμενες “ψιλά γράμματα” των ασφαλιστηρίων που εκδίδουν!

Σε ένα εξειδικευμένο Ασφαλιστήριο όπως είναι αυτό της Επαγγελματικής Αστικής Ευθύνης, όπου δεν υπάρχει μεγάλη εμπειρία και σχετική νομολογία, είναι απαραίτητο να αποφεύγονται ασάφειες ή παρανοήσεις στους όρους και στις προϋποθέσεις κάλυψης. Γιατί, οι ενδεχόμενες αξιώσεις αποζημίωσης όταν προκύπτουν, απαιτούν ειδική διαχείριση στον προσδιορισμό της ευθύνης (αμέλεια, λάθος ή παράλειψη του Ασφαλισμένου) και στην αντικειμενική αποτίμηση της όποιας χρηματικής απαίτησης, η οποία κάλλιστα μπορεί να είναι μεγάλη τη στιγμή που περιλαμβάνει όχι μόνο άμεσες ζημιές αλλά και έμμεσες / αποθετικές χρηματικές ζημιές (απώλεια μεριδίου αγοράς, ηθική βλάβη, δυσφήμιση & συκοφαντία, απώλεια πληροφοριών κλπ).

Διαθέτοντας μακρόχρονη εμπειρία επί του θέματος λειτουργώντας ως Ανταποκριτής Lloyd’s εξουσιοδοτημένος να εκδίδω Ασφαλιστήρια Επαγγελματικής Ευθύνης για λογαριασμό τους, κρίνω σκόπιμο να επισημάνω τα παρακάτω:

Σύμφωνα με τη διεθνή πρακτική εμπειρία τα Ασφαλιστήρια Επαγγελματικής Ευθύνης, είναι τύπου “Claims Made”, κάτι το οποίο συχνά αναφέρεται χωρίς ωστόσο να επεξηγείται με επάρκεια. Ασφαλιστικά, ο όρος αυτός σημαίνει πως η κάλυψη που προσφέρει το Ασφαλιστήριο σε μια αξίωση αποζημίωσης ορίζεται από τον τρόπο που αυτή έγινε. Δηλαδή, πότε έλαβε χώρα η γενεσιουργός αιτία και πότε δηλώθηκε το ζημιογόνο συμβάν. Και τα δύο πρέπει να αναφέρονται στην ετήσια Περίοδο Ισχύος του Ασφαλιστηρίου ή τουλάχιστον μετά την Ημερομηνία Αναδρομικής Κάλυψης (η αρχική ημερομηνία που ξεκίνησε το ασφαλιστήριο και έκτοτε ανανεώνεται συνεχώς). 

Μια άλλη “αδυναμία” στα ασφαλιστήρια Επαγγελματικής Ευθύνης εντοπίζεται στην απόδοση του όρου “Εκτεταμένη Περίοδος Αναγγελίας / Δήλωσης Απαιτήσεων”.  Επειδή έχει παρατηρηθεί κάποια σύγχυση γύρω από τον όρο αυτό. Στην πραγματικότητα, ό όρος αυτός είναι διευκρινιστικός και σχετίζεται με την εκ του νόμου περίοδο Παραγραφής της Αξίωσης Αποζημίωσης. Σε αρκετές περιπτώσεις εμφανίζεται σαν επιπρόσθετη χρονική κάλυψη, κάτι το οποίο δεν ανταποκρίνεται στον προαναφερθέντα ορισμό του ετησίως ανανεούμενου ασφαλιστηρίου τύπου “Claims Made”. 

Στη βάση των παραπάνω, για το θέμα της εξειδικευμένης Ασφάλισης Επαγγελματικής Ευθύνης είναι ιδιαίτερα σημαντικό το “Ερμηνευτικό Λεξικό Ασφάλισης Αστικής Ευθύνης” της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος (ΕΑΕΕ) (δείτε εδώ) και, όπως αναφέρεται, χρήσιμο για την προαγωγή του επιστημονικού διαλόγου και για την κατά το δυνατόν καλύτερη ενημέρωση Ασφαλιστικών Εταιριών, Ασφαλιστικών Διαμεσολαβητών και Ασφαλισμένων Καταναλωτών. 

Επιθυμώντας να συμβάλλω στην καλύτερη εμπέδωση του θέματος προτείνω την παρακάτω διαφορετική, κατά την άποψή μου αντικειμενικά ορθότερη, διατύπωση έναντι αυτής που εμφανίζεται στη σελίδα 12 του Λεξιλογίου της ΕΑΕΕ. 

«Εκτεταμένη Περίοδος Αναγγελίας/Δήλωσης Απαιτήσεων (Extended Reporting Period) 

Η Εκτεταμένη Περίοδος Αναγγελίας / Δήλωσης Απαιτήσεων είναι το χρονικό διάστημα μετά τη λήξη της ασφαλιστικής περιόδου μίας σύμβασης ασφάλισης σε Βάση Ασφάλισης Claims Made and Reported, κατά το οποίο μπορούν να δηλωθούν στον Ασφαλιστή απαιτήσεις Τρίτων κατά του Ασφαλισμένου που αφορούν ζημιογόνα γεγονότα τα οποία έχουν λάβει χώρα και αναφερθεί κατά τη διάρκεια της ασφαλιστικής περιόδου».
(Σημείωση: Στον αντίστοιχο όρο που υπάρχει στο Ερμηνευτικό Λεξικό, έχει προστεθεί το “και αναφερθεί” και έχει διαγραφεί η τελευταία φράση “αλλά έγιναν γνωστά στον Ασφαλισμένο μετά τη λήξη της ασφαλιστικής περιόδου”).

Είναι προφανές πως οι Underwriters των Ασφαλιστικών Εταιρειών πρέπει να αποδίδουν το πραγματικό νόημα των ειδικών όρων ώστε οι Αντασφαλιστές, που διαθέτουν εμπειρία και γνώση της διεθνούς νομολογίας, να ανταποκρίνονται άμεσα και να καλύπτουν την όποια αποζημίωση αλλά και τις σχετικές δαπάνες νομικής πραγματογνωμοσύνης ή και δικαστικών εξόδων που πολλές φορές είναι μεγαλύτερες από το ποσό της αποζημίωσης.

Πολλοί είναι αυτοί που μιλούν για το λαμπρό μέλλον του Κλάδου Ασφάλισης Αστικής Ευθύνης στη χώρα μας. Ωστόσο, η ανάπτυξη του κλάδου προϋποθέτει επαρκή ενημέρωση, σωστά ασφαλιστήρια και διαδικασίες αποζημίωσης σύμφωνα με διεθνή πρακτική εμπειρία.  

Ο Γιώργος Κουτίνας είναι Εμπειρογνώμων Ασφαλίσεων, Διευθύνων Σύμβουλος της «ΚΟΥΤΙΝΑΣ ΑΕ – Insurance Brokers, Ανταποκριτές Lloyd's (www.gkoutinas.gr, [email protected])