Ειδικότερα, η έκθεση, η οποία καλύπτει τη Βουλγαρία, την Τσεχία, την Κροατία, την Ουγγαρία, την Πολωνία, τη Ρουμανία και τη Σουηδία, εξετάζει εάν στις χώρες αυτές έχει επιτευχθεί υψηλός βαθμός διατηρήσιμης σύγκλισης (οικονομική σύγκλιση) και αξιολογεί τη συμμόρφωση με τις καταστατικές απαιτήσεις που πρέπει να πληρούν οι εθνικές κεντρικές τράπεζες ώστε να καταστούν αναπόσπαστο κομμάτι του Ευρωσυστήματος (νομική σύγκλιση).

Όπως επισημαίνει η ΕΚΤ, κατά την αξιολόγηση της διατηρησιμότητας της σύγκλισης, στην έκθεση λαμβάνεται υπόψη το πλαίσιο ενισχυμένης οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ (π.χ. το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η διαδικασία μακροοικονομικών ανισορροπιών).

Οικονομική σύγκλιση

Οι διαφορές από χώρα σε χώρα ως προς τον πληθωρισμό έχουν μειωθεί σημαντικά, γεγονός που δείχνει την πρόοδο που επιτεύχθηκε ως προς τη σύγκλιση στο πρόσφατο παρελθόν. Κατά τη δωδεκάμηνη περίοδο αναφοράς (Μάιος 2015 - Απρίλιος 2016), ο πληθωρισμός στην ΕΕ ήταν πολύ χαμηλός, κυρίως λόγω της σημαντικής πτώσης των τιμών του πετρελαίου. Η εξέλιξη αυτή αποτυπώθηκε στην τιμή αναφοράς 0,7% για το κριτήριο της σταθερότητας των τιμών, το οποίο εκπλήρωσαν έξι από τις επτά χώρες στη διάρκεια της εξεταζόμενης περιόδου. Όσον αφορά το μέλλον, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί συγκρατημένα τα προσεχή έτη, υπάρχει προβληματισμός σχετικά με τη διατηρησιμότητα της σύγκλισης του πληθωρισμού σε αρκετές από τις εξεταζόμενες χώρες σε έναν πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα.

Ορισμένη βελτίωση μπορεί επίσης να παρατηρηθεί όσον αφορά τα δημοσιονομικά κριτήρια. Το 2015 έξι από τις εξεταζόμενες χώρες κατέγραψαν λόγο του δημοσιονομικού ελλείμματος προς το ΑΕΠ χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς 3% του ΑΕΠ, με εξαίρεση την Κροατία η οποία εξακολουθεί να υπόκειται σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος. Αυτό έρχεται σε αντίθεση με την κατάσταση που ίσχυε το 2013, όταν η Τσεχία και η Πολωνία υπόκειντο επίσης σε τέτοια διαδικασία. Όσον αφορά το χρέος της γενικής κυβέρνησης, η Κροατία και η Ουγγαρία ήταν οι μόνες χώρες που κατέγραψαν λόγο υψηλότερο από την τιμή αναφοράς 60%. Στην Κροατία, ο λόγος του χρέους σημείωσε αύξηση από το 2013 και εξής, ενώ στην Ουγγαρία μειώθηκε ελαφρώς.

Καμία από τις εξεταζόμενες χώρες δεν συμμετέχει στον μηχανισμό συναλλαγματικών ισοτιμιών (ΜΣΙ ΙΙ). Στη Σουηδία, την Ουγγαρία, την Πολωνία και τη Ρουμανία, η συναλλαγματική ισοτιμία επέδειξε σχετικά υψηλό βαθμό μεταβλητότητας κατά τη διετία αναφοράς.

Αναφορικά με τη σύγκλιση των μακροπρόθεσμων επιτοκίων, και οι επτά χώρες που εξετάζονται στην παρούσα έκθεση έχουν, όπως και στην έκθεση του 2014, μακροπρόθεσμα επιτόκια χαμηλότερα από την τιμή αναφοράς 4%. Τα χαμηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια καταγράφηκαν στην Τσεχία και τη Σουηδία.

Η εκπλήρωση των αριθμητικών κριτηρίων σύγκλισης σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή δεν αποτελεί από μόνη της εγγύηση ομαλής συμμετοχής στην ΟΝΕ. Οι χώρες που θα υιοθετήσουν το ευρώ θα πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξουν τη διατηρησιμότητα της διαδικασίας σύγκλισής τους. Για τον σκοπό αυτό, σε πολλές από τις εξεταζόμενες χώρες απαιτούνται προσαρμογές πολιτικής μονιμότερου χαρακτήρα. Πιο συγκεκριμένα, οι βελτιώσεις που σημειώθηκαν όσον αφορά τα δημοσιονομικά κριτήρια πρέπει να διασφαλιστούν σε έναν πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή οι ενδεδειγμένες δημοσιονομικές και μακροπροληπτικές πολιτικές, ώστε να αποφεύγεται η συσσώρευση ανισορροπιών, και να προβλέπεται κατάλληλο πλαίσιο για την εποπτεία των χρηματοοικονομικών ιδρυμάτων. Οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις θα πρέπει να αποβλέπουν στη θέσπιση υγιών θεσμών και οικονομικής διακυβέρνησης, διαμορφώνοντας έτσι ευνοϊκές συνθήκες, μεταξύ άλλων, για την αποδοτική χρήση του κεφαλαίου και της εργασίας καθώς και για ευέλικτες αγορές εργασίας και προϊόντων.

Νομική σύγκλιση

Σε καμία από τις επτά εξεταζόμενες χώρες το νομικό πλαίσιο δεν ήταν πλήρως συμβατό με το σύνολο των απαιτήσεων για την υιοθέτηση του ευρώ. Εξακολουθούν να υπάρχουν ασυμβατότητες ως προς την ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών, ιδίως ως προς τη θεσμική και οικονομική ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών, καθώς και την προσωπική ανεξαρτησία. Επιπροσθέτως, σε όλες τις εξεταζόμενες χώρες, με εξαίρεση την Κροατία, παρατηρούνται ασυμβατότητες ως προς την απαγόρευση της νομισματικής χρηματοδότησης και τη νομική ενσωμάτωση των αντίστοιχων κεντρικών τραπεζών στο Ευρωσύστημα.